02-06-15

Hoe ver is veilig hiervandaan? - Prijswinnende gedichten van Laurens Hoevenaren (recensie: Patrick Bernauw)




Eind 2014 organiseerde vzw de Scriptomanen in samenwerking met de Afdeling Literaire Creatie van de Academie voor Podiumkunsten Aalst een poëziewedstrijd, naar aanleiding van 100 Jaar Kerstbestand Eerste Wereldoorlog, en met als thema ‘Oorlog & Vrede’. Werden verwacht: maximum drie ongepubliceerde gedichten. De jury bestond uit mijn cursisten Literaire Creatie, ik was niet-stemgerechtigd voorzitter en had twee uitgesproken favoriete gedichten van dezelfde – toen nog anonieme – auteur: Hoe ver is veilig hiervandaan? en Soldaatje spelen. Tot mijn grote – zij het toen nog stiekeme – vreugde vertolkten mijn cursisten al gauw ook mijn probleem: dat zij niet konden kiezen welke van beide gedichten ze de prijs gunden. We hebben toen gezamenlijk besloten de Gordiaanse Knoop niet door te hakken, en ze allebei te bekronen.
Het bleken allerminst toevalstreffers, want korte tijd later had Laurens Hoevenaren weer prijs. Dat mag ook geen verwondering wekken. Hij schrijft heel toegankelijke, schijnbaar eenvoudige gedichten waarvoor je geen jaren moet gestudeerd hebben om ze te snappen, maar die toch heel vaak een zeker mysterie behouden. En hij doet dat met een benijdenswaardig métier, gekenmerkt door verrassende en originele beeldspraak, doordenkers en oneliners, met veel gevoel voor de ritmes en klankkleuren die ook de Nederlandse taal kunnen doen zingen. Hoevenaren maakt handig gebruik van enjambementen, van alliteratie, van vaak onnadrukkelijk maar daardoor des te effectiever binnen- en eindrijm. Soms lijkt hij wel een klassiek dichter, al zijn de thema’s modern en vaak ‘out of the box’ gedacht. Want wie haalt het tegenwoordig nog in zijn hoofd epische gedichten te schrijven, of een poëtisch-historisch portret over een gekke Belgische prinses die ooit keizerin van Mexico was? Hoevenaren komt er moeiteloos mee weg. Zoals hij ook – nog zoiets dat men al eens ‘not done’ vindt – de romantiek niet schuwt.
Wat ik bovendien zo sterk vind aan het werk van deze dichter, is de manier waarop hij een persoonlijke anecdotiek of problematiek een universeel karakter verleent. Zo geeft hij het oer-klassieke (en zeer romantische) motief van de twee koningskinderen in de cyclus Koningskinderen een heel eigen, doorleefde invulling. Maar door de persoonlijke thematiek te enten op de mythe – of andersom – creëert hij bij de lezer een gevoel van herkenning. Dit gaat ook over jou.
Al deze ingrediënten samen zorgen ervoor dat hier een dichter spreekt met een heel eigen, herkenbaar stemgeluid, waarin ‘vrijen’ rijmt op ‘zwerfkeien’ en ‘angorageit’ op ‘penisnijd’ en ‘zelfverwijt’. Maar waar iemand ook ‘in een kerkhofbaan’ gebracht wordt, of waar de dichter zich afvraagt: ‘Wat nut heeft nog een beul/als wij onszelf verhangen?’
Alleen het oog van de ware dichter ziet het soort dingen dat in ‘Moederband’ beschreven wordt, en alleen de ware dichter slaagt erin ze onder woorden te brengen: ‘Want onze navel is de eerste wond/die zich wel sluit, maar nooit geneest:/ je kan niet hechten zonder schade.’


Patrick Bernauw


28-05-15

Zimra Deugd... en dat heeft niets met een taalfout te maken!


Zimra is de naam van een Izegems dameskoor o.l.v. de immer flamboyante Wouter Dubois.  U denkt misschien: een dameskoor, is dat niet iets om in slaap van te vallen?  Ik antwoord dan graag: nee, helemaal niet.
Zimra is een deugd om naar te luisteren! En wat meer is: Zimra zal in duel gaan met mezelf. Of liever: met mijn poëzie

Op zaterdag 13 juni gaat Zimra namelijk op reis met 'Over deugd en andere mankementen' (mijn eerste poëziebundel) in een concert dat u moet gezien hebben: Zimra zal er zowel klassieke als hedendaagse stukken brengen, zelf lees ik er mijn gedichten voor, in een heerlijke samenspraak.

Wie er graag bij is, kan kaarten bestellen via www.zimra.be.

Ellen Lanckman



26-05-15

Recensies door Els Vermeir / Boeken van Mieke Vanpol, Griet Op de Beeck en Karel Capek



Ben je betoeterd, opa! by Mieke Vanpol
My rating: 4 of 5 stars

De tijd dat ik kinderverhalen moest voorlezen ligt al even achter de rug, dus het is niet zo evident om dit boek te evalueren. Een ding mis ik alvast (in de digitale versie althans): tekeningen. Want niks is zo erg als een kinderboek zonder tekeningen. Waar ik het als volwassene ook wat moeilijk mee heb, is dat de lijn van het verhaal niet altijd even duidelijk naar voor komt, sommige hoofdstukjes lijken er een beetje bij gesleurd.
Ten slotte nog één puntje van kritiek: de opzettelijk fout geschreven woorden (verschrikkelijk, skool...) zou ik cursief zetten zodat het ook voor beginnende lezertjes duidelijk is dat hier wat fout mee is. Want je neemt als kind zo makkelijk fouten over.
Maar afgezien van die muggenzifterij is het een heel erg leuk boekje dat supervlot leest en heel herkenbaar is. Niet altijd didactisch verantwoord, zoals die opa met zijn kleinzoon omgaat, maar het soort opa dat iedereen zou willen (hebben of zijn). Best wel een aanrader dus, al weet ik niet goed voor welke leeftijd... Het ziet er nog een beetje moeilijk uit voor 1ste/2de leerjaar terwijl het voor die leeftijd bedoeld lijkt. Maar voorlezen lukt het natuurlijk altijd.

View all my reviews Vele hemels boven de zevendeVele hemels boven de zevende by Griet Op de Beeck
My rating: 3 of 5 stars

Torenhoge verwachtingen zijn moeilijk in te lossen, daar is dit boek het zoveelste bewijs van. Want torenhoog waren ze, mijn verwachtingen, zowel door de veelbelovende titel als door de vele lofzangen in de pers en daarbuiten. En ja, dan blijf je dus op je honger zitten. Misschien was het beter geweest als ik het boek onbevangen had kunnen lezen en als ik niet al drie jaar lang getraind was geweest om als een forensisch dokter onder de huid van een boek te gaan zitten speuren naar wat niet in het plaatje klopt.
Ik moet toegeven dat het boek vlot leest. De vertellende delen zijn doorgaans ook best wel mooi, herkenbaar vaak, soms heel doorleefd en raak beschreven. Vooral naar het einde toe gaat het de goeie kant op. Jammer dat je tegen die tijd al zo vaak gestruikeld bent over kleine hindernissen. Heel kleine soms, foutjes waar je zelf al zo vaak op gewezen bent dat ze er nu loeihard uitspringen. Maar soms ook grotere. Vooral met de dialogen heb ik het vaak moeilijk. Die klinken zo artificieel en zijn soms ronduit ongeloofwaardig. En dan dat eeuwige gebruik van fuck en sure en al dat andere Engels: het wordt intussen zo vaak gedaan, dat het een ellendig cliché is geworden, en sorry, ik ben er allergisch aan. Situeer je tekst in Engeland en gebruik hier en daar een paar prachtige Engelse zinssneden om sfeer te scheppen: prima! Maar haal niet beide talen tegelijk naar beneden door dit soort verkrachting.
En dan zit ik bij de taal, en ook daar mis ik iets: te weinig mooie zinswendingen, te weinig mooie beelden, te veel bladvulling ook, dingen die ik echt niet hoefde te weten. Vooral in het eerste deel van het boek heb ik vaak het gevoel dat het door een puber geschreven is. Behalve dan bij het tweede hoofdstuk, dat dan weer net veel te volwassen klinkt voor een twaalfjarige.
Enfin, om kort te gaan: het is best wel een goed verhaal, dat mooi en teder eindigt, maar het doet me niet naar adem happen, het blaast me niet van mijn sokken. En misschien helpt deze commentaar iemand die het boek nog moet lezen om vooraf de nodige reserves op te bouwen, zodat hij of zij wél ten volle kan genieten.

View all my reviews Oorlog met de SalamandersOorlog met de Salamanders by Karel Čapek
My rating: 5 of 5 stars

Principieel geef ik nooit een vijf als quotering, omdat alles wel nog ergens beter kan. Ongetwijfeld geldt dat ook voor dit boek. Zo maakte ik me in het begin wel eens de bedenking "kan dit wel vanuit het gekozen vertelperspectief?" Of "oei, vier zinnen die op dezelfde manier beginnen". (Bij dat laatste was het dan wel de vraag of dat de schuld was van de auteur of van de vertaalster.)
Toch maak ik hier een uitzondering op mijn eigen regel, omdat ik het boek nu eenmaal zo geniaal en zo grappig vond, dat het boven alle andere uit verheven mag worden. Je wordt al gauw zozeer meegezogen in het verhaal, dat je niet meer let op pietluttige details als stijl- of constructiefouten. Het boek is gewoon hilarisch (en tegelijkerheid in-tragisch). Het verbaasde me overigens ontzettend dat het boek al in 1936 verscheen: het is actueler dan ooit en zelfs de stijl lijkt heel erg modern. Wat begint als een doorsnee avonturenroman, vloeit naadloos over in een reportage, een historisch verslag, een wetenschappelijk werk, een krantenartikel... Als een literaire stand-up comedian drijft Capek de spot met zowat alle aspecten van onze maatschappij, de literatuur inbegrepen. Tegelijkertijd houdt hij ons een pijnlijk scherpe spiegel voor. Via de Salamanders wordt de mens zelf te kijk gezet in al zijn kleinheid: racisme, seksisme, egoïsme, materialisme, heerzucht... Niets ontsnapt aan het alziend oog van de auteur, die op het einde weliswaar zelf ter verantwoording wordt geroepen.
Kortom, het boek is een absolute aanrader, voor dierenvrienden en amphibiofoben, voor filantropen en misantropen, voor politici en historici, voor creatievelingen en wetenschapslui...

View all my reviews
Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...